2026-11-04 20:12:41 Chuyên đề Luật Kinh doanh Nhật Bản
|
【Tình huống】 X, một người lao động nước ngoài, sinh ra và lớn lên tại Quốc gia A, sau khi tốt nghiệp một trường đại học tại Nhật Bản đã vào làm việc tại Công ty Y – một doanh nghiệp lớn của Nhật Bản – ngay khi mới tốt nghiệp. Trong gần 30 năm, X chưa từng một lần bị nhắc nhở hay xử lý kỷ luật, và hiện là nhân viên cấp quản lý. Một ngày nọ, X bị một lãnh đạo cấp cao gọi lên và được thông báo rằng đã có báo cáo về hành vi quấy rối tình dục và quấy rối quyền lực đối với cấp dưới, và X sẽ bị đình chỉ công việc cho đến khi kết thúc điều tra. X hoàn toàn không hề biết gì về việc đó và đã cố gắng phản bác nhưng không được lắng nghe, và 1 tháng sau bị thông báo sa thải kỷ luật. |
Luật lao động Nhật Bản được áp dụng cho nhân viên người nước ngoài giống như đối với người Nhật, bất kể quốc tịch. Bài viết này tập trung sắp xếp các vấn đề về “đình chỉ công việc” và “sa thải kỷ luật” phát sinh từ báo cáo quấy rối. Về cách tranh chấp sau khi bị sa thải và ảnh hưởng đến thị thực, vui lòng xem “Series3-1”.
【Kết luận trước: 4 điểm cần nắm vững】
①Chỉ vì “đã có báo cáo” thì không thể sa thải. Công ty cần xác minh sự việc một cách đầy đủ.
②Cuộc điều tra được tiến hành mà không lắng nghe ý kiến của bạn là có vấn đề.
③Ngay cả trong thời gian bị đình chỉ công việc để phục vụ điều tra, về nguyên tắc vẫn được trả lương.
④Dù nhiều năm không có tiền sử bị kỷ luật mà công ty lại đột ngột chọn sa thải kỷ luật, thì vẫn có cơ sở để tranh chấp rằng biện pháp này là “quá nặng”.
Q1. Trong thời gian bị đình chỉ công việc, tôi không được nhận lương sao?
A1. Về nguyên tắc là được nhận. Bởi vì việc đình chỉ công việc để phục vụ điều tra (chờ việc tại nhà) trong nhiều trường hợp không phải là hình phạt, mà là chỉ thị xuất phát từ lý do của phía công ty. Nếu nội quy lao động có quy định khác thì việc giảm lương có thể được chấp nhận, nhưng ngay cả khi đó, về nguyên tắc vẫn phải trả ít nhất 60% tiền lương bình quân. Hãy xác nhận bằng văn bản xem “đình chỉ công việc” là biện pháp kỷ luật hay là chỉ thị chờ việc tại nhà, và nhất định phải kiểm tra cả phiếu lương.
Q2. Ý kiến phản bác của tôi không được lắng nghe. Như vậy có vấn đề không?
A2. Có vấn đề. Theo hướng dẫn của Nhà nước, khi công ty điều tra về quấy rối, cần lắng nghe không chỉ người báo cáo mà cả người bị báo cáo, và nếu lời của hai bên mâu thuẫn thì cũng cần lắng nghe những người xung quanh. Cuộc điều tra kết luận sự việc chỉ dựa trên lời của một bên sẽ khó được tin cậy tại tòa án. Tại buổi lấy ý kiến, hãy trình bày quan điểm của mình không chỉ bằng lời nói mà cả bằng văn bản.
Q3. Việc sa thải kỷ luật đối với X có hiệu lực không?
A3. Có nghi vấn lớn về hiệu lực. Tại Nhật Bản, ngưỡng sa thải rất cao, và đối với sa thải kỷ luật với lý do quấy rối, đặc biệt có 3 điểm mấu chốt sau.
①Có thực sự xảy ra hành vi quấy rối hay không (công ty có thể chứng minh bằng chứng cứ hay không)
②Sa thải có quá nặng hay không (xét theo nội dung hành vi, thành tích làm việc, tiền sử bị kỷ luật, liệu một hình thức kỷ luật khác nhẹ hơn đã đủ hay chưa)
③Thủ tục có công bằng hay không (có lắng nghe ý kiến của đương sự hay không, có tuân thủ thủ tục trong nội quy lao động hay không)
X đã không được lắng nghe ý kiến (③), và dù 30 năm không có tiền sử bị kỷ luật nhưng lại đột ngột bị áp dụng hình thức nặng nhất là sa thải (②). Tuy nhiên, kết luận có thể thay đổi tùy theo mức độ nghiêm trọng của hành vi, nên chưa thể khẳng định là “chắc chắn vô hiệu”.
Q4. Tôi được thông báo rằng “Vì là sa thải kỷ luật nên không có trợ cấp báo trước lẫn trợ cấp thôi việc.”
A4. Bạn không cần phải chấp nhận như vậy. Để sa thải ngay lập tức mà không trả trợ cấp thay cho báo trước sa thải, công ty cần có sự công nhận của Văn phòng Giám sát Tiêu chuẩn Lao động. Ngoài ra, ngay cả khi nội quy lao động ghi “không chi trả trợ cấp thôi việc trong trường hợp sa thải kỷ luật”, các bản án có xu hướng chỉ chấp nhận việc không chi trả toàn bộ trong trường hợp có hành vi phản bội lòng tin nghiêm trọng đến mức xóa bỏ công lao của nhiều năm làm việc. Đối với X, người đã làm việc gần 30 năm, trợ cấp thôi việc là một vấn đề tranh chấp lớn. Hãy yêu cầu công ty cấp giấy chứng nhận lý do sa thải và buộc công ty xác định cụ thể lý do kỷ luật bằng văn bản.
Đường dây chuyên dụng tiếng Việt
TEL:080-4745-1662
LINE 
Giới thiệu luật sư phụ trách
Luật sư Minakoshi Ishin

Lĩnh vực hành nghề
Lĩnh vực hành nghề chính của Luật sư Minakoshi bao gồm pháp luật doanh nghiệp, các vấn đề tiêu dùng như vụ việc lừa đảo, dân sự thông thường, tranh chấp gia đình và hình sự.
Luật sư Minakoshi sinh ra và lớn lên tại thành phố Osaka. Trước khi đăng ký hành nghề luật sư, anh đã làm việc tại một công ty thương mại, thực hiện công việc phiên dịch tiếng Việt.
Nhờ có kinh nghiệm làm phiên dịch tiếng Việt, anh tích cực xử lý cả các vụ việc liên quan đến Việt Nam, bao gồm cả khách hàng là doanh nghiệp và cá nhân.
Ngoài ra, với tính cách thân thiện và giao tiếp cởi mở, anh tạo cảm giác yên tâm cho cả những người lần đầu đến tư vấn.
| Tháng 3 năm 2015 | Tốt nghiệp Khoa Luật, Đại học Doshisha |
|---|---|
| Tháng 4 năm 2015 | Vào làm tại công ty thương mại (thực hiện công việc phiên dịch v.v.) |
| Tháng 3 năm 2020 | Tốt nghiệp Trường Cao học Luật, Đại học Thành phố Osaka |
| Tháng 11 năm 2021 | Nhập học Viện đào tạo tư pháp Tòa án Tối cao Nhật Bản |
| Tháng 12 năm 2022 | Đăng ký hành nghề luật sư (Đoàn luật sư Thứ Nhất Tokyo) |
| Từ tháng 12 năm 2022 đến tháng 5 năm 2025 | Làm việc tại Văn phòng Luật sư Tổng hợp Daichi |
| Tháng 6 năm 2025 | Gia nhập Văn phòng Luật Quốc tế AZ MORE |
Văn phòng luật quốc tế AZMORE